Dieta przy dnie moczanowej – co jeść, a czego unikać
Dna moczanowa to choroba, w której kryształy kwasu moczowego odkładają się w stawach. Dieta nie zastąpi leków, ale może zmniejszyć częstość napadów.
Czego unikać
Najwięcej puryn mają podroby, czerwone mięso, wywary mięsne i część owoców morza – sardynki, anchois, małże. Ryzyko napadów zwiększa alkohol, zwłaszcza piwo i mocne alkohole, a także napoje słodzone fruktozą i syropem glukozowo-fruktozowym.
Co jeść
Dobrze sprawdzają się chudy nabiał, jajka, pełne ziarna, warzywa i owoce. Warzywa bogate w puryny, np. szpinak czy szparagi, nie zwiększają ryzyka napadów tak jak produkty mięsne, więc nie trzeba ich wykluczać. Korzystny jest sposób żywienia zbliżony do diety DASH, która w badaniach obniżała poziom kwasu moczowego.
Płyny i masa ciała
Pij co najmniej 2 litry płynów dziennie, głównie wody – ułatwia to wydalanie kwasu moczowego. Przy nadwadze redukcja masy ciała pomaga, ale powinna być stopniowa: głodówki i diety bardzo niskokaloryczne mogą przejściowo podnieść poziom kwasu moczowego i wywołać napad.
Leczenie
Leki obniżające kwas moczowy, np. allopurynol, przepisuje lekarz – dieta je wspiera, ale nie zastępuje. Leczenie napadu również ustala lekarz.
Puryny w produktach – co ograniczać najbardziej?
Najwięcej puryn mają podroby (wątroba, nerki), niektóre ryby i owoce morza (anchois, sardynki, śledzie, małże), bulion mięsny oraz ekstrakty drożdżowe. Umiarkowane ilości zawierają mięso i większość ryb – można je jeść w mniejszych porcjach, np. 100–150 g dziennie.
Warzywa bogate w puryny, takie jak szpinak, grzyby czy szparagi, w badaniach nie zwiększały ryzyka napadów dny, więc nie trzeba ich eliminować. Nabiał i jaja mają mało puryn, a chudy nabiał wiąże się nawet z niższym poziomem kwasu moczowego.
Fruktoza i alkohol – często ważniejsze niż mięso
Fruktoza ze słodzonych napojów, soków i słodyczy podnosi poziom kwasu moczowego. Osoby z dną powinny ograniczać zwłaszcza napoje słodzone i soki owocowe.
Alkohol, szczególnie piwo i mocne alkohole, zwiększa ryzyko napadu – piwo dostarcza dodatkowo puryn. Wino w małych ilościach ma mniejszy wpływ, ale najbezpieczniej ograniczyć alkohol do minimum.
Kawa, wiśnie i witamina C
W badaniach regularne picie kawy wiązało się z niższym poziomem kwasu moczowego i mniejszym ryzykiem dny. Podobne obserwacje dotyczą wiśni – niektóre badania pokazały mniej napadów u osób jedzących je regularnie.
Te produkty mogą wspierać leczenie, ale nie zastąpią leków obniżających kwas moczowy, jeśli lekarz je zalecił.
Dlaczego głodówki mogą wywołać napad?
Szybka utrata masy ciała, głodówki i diety bardzo niskokaloryczne podnoszą poziom kwasu moczowego, bo nasila się rozpad tkanek i powstają ciała ketonowe, które utrudniają wydalanie kwasu przez nerki. To częsta przyczyna napadu dny.
Bezpieczne jest stopniowe chudnięcie – 0,5–1 kg tygodniowo – przy odpowiednim nawodnieniu, na zbilansowanej diecie z umiarkowaną ilością puryn.
Jaki poziom kwasu moczowego jest celem leczenia?
U osób z dną celem leczenia jest zwykle obniżenie kwasu moczowego poniżej 6 mg/dl, a przy guzkach dnawych nawet poniżej 5 mg/dl. Sama dieta obniża go zwykle niewiele, dlatego przy częstych napadach lekarz zaleca leki, np. allopurynol.
Dieta, nawodnienie (2–3 litry płynów dziennie, jeśli nie ma przeciwwskazań) i redukcja masy ciała wspierają leczenie i zmniejszają liczbę napadów.
Nie chcesz gotować? Catering dietetyczny i dieta pudełkowa
Jeśli nie masz czasu gotować, zamów gotową dietę. Dieta „DASH” kosztuje od 96 zł za dzień (Śródziemka), a porównywarka pokaże marki i godziny dostaw w Twojej miejscowości.
Porównaj oferty w swoim mieście · Dieta: DASH · Dobierz dietę
Catering dietetyczny w największych miastach
Dieta pudełkowa w Warszawie · Catering dietetyczny w Krakowie · Dieta pudełkowa we Wrocławiu · Catering dietetyczny w Poznaniu · Dieta pudełkowa w Łodzi · Catering dietetyczny w Lublinie · Dieta pudełkowa w Szczecinie · Catering dietetyczny w Gdańsku · Dieta pudełkowa w Bydgoszczy · Catering dietetyczny w Białymstoku · Dieta pudełkowa w Katowicach · Catering dietetyczny w Rzeszowie · Wszystkie miasta i województwa
W tym temacie: Serce, tarczyca i stany zapalne
- Dieta przeciwzapalna – zasady, lista produktów i jadłospis na 7 dniDieta przeciwzapalna opiera się na warzywach, owocach, rybach, oliwie i pełnych ziarnach, a ogranicza żywność wysoko przetworzoną. To wzorzec bardzo bliski diecie śródziemnomorskiej.
- Nadciśnienie: dieta DASH i mniej soliDASH to najlepiej przebadana dieta na nadciśnienie. Opiera się na warzywach, owocach i pełnych ziarnach oraz na ograniczeniu soli.
- Dieta na wysoki cholesterol – co jeść, czego unikać i jadłospisNa poziom cholesterolu LDL najmocniej wpływają tłuszcze nasycone i trans, a obniżać go pomagają błonnik rozpuszczalny, sterole roślinne i tłuszcze nienasycone. Oto jak przełożyć to na talerz.
- Dieta przy Hashimoto – fakty i mityWokół diety przy Hashimoto narosło wiele mitów. Co wiadomo na pewno, a co jest tylko modą?
Pytania
Czy przy dnie moczanowej można jeść mięso?
Tak, w umiarkowanych ilościach – lepiej wybierać drób i ryby o mniejszej zawartości puryn niż podroby i czerwone mięso.
Czy kawa szkodzi przy dnie moczanowej?
Badania obserwacyjne łączą picie kawy z niższym poziomem kwasu moczowego; nie ma powodu, by z niej rezygnować bez zaleceń lekarza.
Czy przy dnie moczanowej można jeść mięso?
Tak, w umiarkowanych porcjach (około 100–150 g dziennie), najlepiej drób. Unikaj podrobów i bulionów mięsnych.
Czy pomidory szkodzą przy dnie?
Badania nie potwierdzają, by pomidory zwiększały ryzyko napadów u większości osób. Jeśli zauważasz związek u siebie, ogranicz je.
Czy przy dnie można pić kawę?
Tak – kawa wiąże się z niższym poziomem kwasu moczowego.
Czy piwo bezalkoholowe jest bezpieczne?
Zawiera puryny, więc może podnosić kwas moczowy. Pij je okazjonalnie i w małych ilościach.
Ile wody pić przy dnie?
Zwykle 2–3 litry płynów dziennie, jeśli nie ma przeciwwskazań kardiologicznych lub nefrologicznych.
Czy dieta wyleczy dnę moczanową?
Nie. Wspiera leczenie, ale przy częstych napadach potrzebne są leki obniżające kwas moczowy.